DPPS Logo DPPS Logo slika
Balonov balavac (Gymnocephalus baloni)

Balonov balavac (Gymnocephalus baloni)

Balonov balavac (Gymnocephalus baloni) je vrsta ribe zrakoperke iz porodice Percidae. Naseljava reke Dunav i Dnjepar, a vrlo verovatno i Dnjestar te se može naći u vodotocima Nemačke, Austrije, Slovačke, Mađarske, Hrvatske, Srbije (zabaležen na Gornjem Podunavlju), Bosne i Hercegovine, Rumunije, Bugarske, Moldavije i Ukrajine. Pre svega živi u delovima reke sa umerenom brzinom toka i peskovitim ili muljevitim dnom.

Balonov balavac može da naraste do dužine od 15-ak centimetara i težine od nešto preko 80 grama. Leđno peraje ima 14 do 16 žbica. Krljušti su sive boje, a prošarane su velikim nepravilnim tamnim mrljama. Prosečan životni vek ove vrste je oko 5 godina. Vrste sa kojima ga je moguće pomešati su balavac (Gymnocephalus cernuus) i prugasti balavac (Gymnocephalus schraetser).

Aktivan je noću kada ide u potragu za hranom. Hrani se sitnijim beskičmenjacima, a najčešća hrana su mu larve insekata koje žive pri dnu.

Kada dođe vreme mrestu, što je period između aprila i jula, balonov balavac najčešće odlazi u manje pritoke velikih reka na mrest. Tokom mrešćenja ženka može da položi i preko 50000 jajašaca. Mužjaci će polnu zrelost steći sa dve, a ženke najčešće sa 3 godine.

Kako je balonov balavac vrsta sa velikim arealom i dosta stabilnim populacijama nije zaštićena u najvećem broju država. Ipak nalazi se na apendiksu III Bernske konvencije, a u nekim zemljama kao što je Bugarska proglašen je za ranjivu vrstu. U određenim delovima areala negativan uticaj na populacije ove vrste imaju izgradnja brana kao i zagađenje. U Srbiji je balonov balavac proglašen za strogo zaštićenu vrstu.

Autor: Stefan Palalić