DPPS Logo DPPS Logo slika
Bobice pljuskavice

Pljuskavica (Hypericum androsaemum)

Pljuskavica (Hypericum androsaemum) poznata i kao krvavac, krvavica, bljuzgavac je višegodišnja zeljasta biljka iz porodice Hypericaceae. Raste u otvorenim šumama, žbunjacima, uz kanale i potoke i na brdskim padinama (uglavnom Mediteranskog basena) u Evropi, zapadnoj Aziji i severnoj Africi, a kao invazivna vrsta pljuskavica se proširila po Kaliforniji, Australiji i Novom Zelandu. Preferira sunčana ili polusenovita, umereno vlažna područja. U Srbiji je veoma retko nalazimo, a može se sresti na Ceru, Gučevu i u okolini Krupnja.

Raste u vidu malog listopadnog žbuna, a može da naraste do visine od 1 metar. Listovi su duguljasti ili jajasti, dugi do 10 centimetara zelenobele boje, a na jesen postaju karakteristično crvene boje. Pljuskavica cveta od kraja proleća do početka leta, a cvetovi su žute boje sa pet latica i dugi su 3 centimetra. Cvetovi grade cvasti u kojima je najčešće 15-ak cvetova, a oprašivanje vrše insekti. Nakon cvetanja formira se plod bobica koja je prečnika oko 1 centimetar. Bobice su na početku bele ili zelene, postepeno postaju roze i crvene, a potpuno zrele bobice su crne boje. Plodovi privlače ptice koje se hrane ovim bobicama i pomažu u širenju semena (koje je dugačko oko 1 milimetar i braon je boje) na druge lokacije.

Pljuskavica je veoma lekovita biljka. Bobice sadrže mnoga organska biološki aktivna jedinjenja (poput hipericina i hiperforina koji su lekoviti u malim dozama, ali u velikim mogu izazvati dijareju i mučninu), a koriste se kao diuretik, a  imaju i antibakterijsko i protivupalno dejstvo. Od cvetova se u Španiji pravi lek koji se koristi kao antidepresiv. U Engleskoj se od ove biljke pravi mast koja je delotvorna kod posekotina i rana. Takođe se primenjuje i kod lečenja gastritisa i želudačnih oboljenja.

U Srbiji je pljuskavica proglašena za zaštićenu vrstu.

Autor: Dragica Damjanović

Ne zadržavamo autorska prava na fotografije. Sve fotografije korišćene u ovom članku preuzete su sa interneta sa public licencom.